De buikpunctie cursus, over de top slecht, dat is wat ik ervan vind. Voor mensen die niet weten wat een buikpunctie is, probeer ik het simpel uit te leggen. Na ons overlijden gebeuren er dingen in het lichaam die we niet altijd onder controle hebben. Zo kan gasproductie er bijvoorbeeld voor zorgen dat na het overlijden de buikholte opzwelt en door deze stuwing er lekkage uit de neus en mond gaat komen. Maaginhoud of bloedingen in het gelaat is waarmee de nabestaanden dan worden geconfronteerd. Een zeer onaangenaam beeld, die gepaard gaat met verkleuring en een vervelende geur. Een thanatopracteur heeft een opleiding van ongeveer 1 jaar achter de rug en kan middels een lichaamsdrainage (ook wel buikpunctie genoemd) deze problemen in de meeste gevallen oplossen. Een thanatopracteur heeft een lange en kostbare studie gedaan van anatomie, fysiologie en pathologie, gecombineerd met vloeistofleer over de te injecteren vloeistof die ervoor zal zorgen dat de problemen wegblijven nadat ze zijn opgelost. Buiten deze studie, heeft een thanatopracteur zijn trucjes op tientallen overledenen moeten oefenen, waarna een examen wordt afgenomen. Indien geslaagd, dan mag deze in de praktijk nabestaanden minder ongelukkig maken. Maar nu…. Er bestaat een buikpunctie cursus bij een opleidingsinstituut, waarbij je met vele deelnemers deze behandeling in een dagdeel zou kunnen leren. Je oefent met z’n allen op een romp, veelal geen armen, benen en hoofd. De gehele groep kan ongeveer 10 minuten per persoon met een trocard (een naald van ongeveer 60cm) in deze overledene prikken. Onlangs sprak ik een medewerker van een groot uitvaartbedrijf, die vol trots vertelde dat hij nu ook mocht ‘prikken’. Hij had zijn bewijs van deelname gekregen. Toen ik vroeg hoe lang hij daadwerkelijk met de trocard in het lichaam bezig was geweest, was zijn antwoord: ‘Helemaal niet. Er was geen tijd meer.’ Ik was met stomheid geslagen. ‘Heb je dan überhaupt iets met de keel en neusholtes gedaan, iets als desinfectie?’ Nu was het zijn beurt om verbaasd te zijn. ‘Hoofd? Er zat geen hoofd op, er lag alleen een romp waarin ze water goten, en dat mochten we eruit zuigen. Bij de volgende deelnemer werd er opnieuw water in gegoten en begon het circus opnieuw.’ Maar serieus, deze man was bere trots en vertelde dat hij inmiddels het apparatuur heeft aangeschaft en gaat beginnen? Ik krijg een beetje de indruk dat deze cursus gaat over geld verdienen (aan deelnemers en aan de verkoop van het aan te schaffen materiaal). Een goeie buikpunctie leer je niet in 10 minuten, onmogelijk. Ik vraag me werkelijk af wat de doelstelling is van deze cursus. Regelmatig mag ik opnieuw naar de nabestaanden om prutswerk op te knappen. Stop er gewoon mee, of volg een echte cursus, het is absoluut niet piëteitsvol en respectloos om onvoldoende geschoold in een overledene te prikken. Dat wilde ik even kwijt.

Een aanrijding met een trein, omgekomen bij een brand of verminkt door een granaat. Het zijn gruwelijke beelden die je krijgt te zien. Hulpverleners en uitvaartverzorgers worden er met regelmaat mee geconfronteerd. Professionals proberen de nabestaanden voor deze beelden te beschermen en bepalen daarmee of er wel of niet afscheid genomen kan worden van hun dierbare. Beschermen is goed, maar het ontnemen van tastbaar afscheid nemen is niet altijd wat nabestaanden willen. Ik heb het veel gezien bij de releases van de slachtoffers bij de MH17. Hoge heren, directeuren van een bedrijf die voor de nabestaanden gingen bepalen of ze wel of niet tastbaar afscheid mochten nemen. Het steekt me tot op de dag van vandaag, want door écht te luisteren naar de nabestaanden, kun je wellicht het leed verzachten en ze daardoor minder ongelukkig maken. Nee, je hoeft niet het gehele lichaam te laten zien, een uitgerukt darmpakket zit waarschijnlijk niemand op te wachten, maar er is zoveel meer. Zelf werk ik veel met een vochtisolatie-pak, Dat is een vloeistof – en zicht dichte – overal, waar je de lichaamsdelen in kunt leggen, waardoor er als het ware weer een compleet lichaam ontstaat. Het kleden van een slachtoffer is dan zelfs in vele gevallen nog mogelijk. Ja ik begrijp best dat een lichaam daar niet herkenbaarder door zal worden, maar het geeft wel een ander beeld dan een verpakt lichaam in losse delen, samengepakt in een bodybag. Probeer het menselijke te blijven zien en denk in mogelijkheden. Heb je hier moeite mee, dan help ik je graag. Je zult versteld staan hoeveel nabestaanden ik al minder ongelukkig heb kunnen maken, door ook bij ernstige verminking afscheid nemen mogelijk te maken. Ik denk dat het verhaal ’Tutte koe’ uit mijn boek ‘Altijd werken in emotie’ goed beschrijft hoe een confrontatie in zijn werk kan gaan. Na het lezen van dit waargebeurde verhaal, ga je je realiseren dat nabestaanden veel baat hebben bij afscheid nemen en wellicht lees je tips waarmee je in de toekomst zelf een confrontatie kunt gaan doen.

Conflicten in mijn hoofd, die ervoor zorgen dat ik niet altijd even subtiel communiceer. Wel duidelijk, maar niet altijd even lief. Ik ben het me bewust en mede door mijn communicatie weet ik dat niet elke ondernemer even blij met mij is. Een compliment geven is voor mij gemakkelijker dan kritiek geven, maar soms ontkom ik er niet aan om het voor de overledene op te nemen. Handschoenen vinden binnenin een lichaam nadat er een sectie heeft plaats gevonden, is bijvoorbeeld 1 van die dingen die mij laten ploffen. En ja, dan móet ik op zoek naar de eigenaar van de handschoenen om te vragen waarom deze de overledene gebruikt als afvalbak. Onlangs kwam ik bij een overledene omdat er lekkage kwam uit de neus en mond. Het lichaam was verder rustig, niet gezwollen, geen stuwing, maar de geur was niet erg aangenaam. De geur van ontlasting dwaalde rond in deze kamer. Mevrouw was overleden in haar mooiste jurk, liggend op een bankje. De schouwarts heeft wel de dood geconstateerd, maar had hierbij de overledene niet ontkleed of nader onderzocht. Op zich al bijzonder, want er stond op de A-verklaring dat de arts ervan overtuigd was dat de dood door een natuurlijke oorzaak was ingetreden. Waarschijnlijk kan deze arts dat constateren zonder de moeite te nemen een overledene iets uitgebreider te onderzoeken. Omdat deze overledene in haar favoriete kleding was gestorven, was er besloten haar ook in deze kleding op te baren. Op zich een prima plan. Maar als ik op zoek ga naar de oorzaak van de poeplucht in deze kamer, tref ik een volle onderbroek met vastgeplakte en reeds opgedroogde en – door de koelplaat – bevroren ontlasting. Maar werkelijk, over deze vol gepoepte onderbroek was gewoon een luier getrokken en was de poep hierdoor uit het zicht onttrokken. Ik weet natuurlijk niet wat de reden was, dat deze luier óver de onderbroek was aangedaan, daar zal ongetwijfeld een reden voor zijn geweest. Maar het voelde niet goed. Zelf zou ik haar eerst hebben gewassen alvorens een onderbroek aan te doen en als ik al een luier zou gebruiken, dan zou mijn volgorde andersom zijn geweest. Eerst de luier, dan het onderbroekje. Er ontstaan dan 2 conflicten. Vraag ik aan de nabestaanden of dit de bedoeling was, of maak ik dit alleen bespreekbaar met de persoon die deze keuze heeft gemaakt. Maarja, dan zal ik op zoek moeten naar diegene die de verzorging heeft gedaan. In deze casus heb ik mij stilgehouden en (waar mogelijk) de ontlasting verwijderd. Met een ‘sorry mevrouw’ heb ik de kamer verlaten. Gelukkig kom ik bovenstaande voorbeelden echt zelden tegen, écht zelden, maar ze zorgen er wel voor dat mijn hoofd wat in de war raakt.